بحث : فرضيه اول و پنجم پژوهش مبتنى بر تاثير آموزش صبر در كاهش اضطراب در افراد مضطرب و افراد مضطرب - افسرده مىباشد كه نتايج آمارى تحقيق ، اين مطلب را تاييد مىكند و نيز همسو با تحقيقات خارج از كشور از جمله هرتسگارد و لايت ( 1984 ) ، پترسن و روى ( 1985 ) ، فينى و مالونى ( 1985 ) ، ازهر و همكاران ( 1994 ) و رضا على و همكاران ( 1998 ) و تحقيقات داخلى در كشور از جمله بهرامى مشعوف ( 1373 ) ، نيك‌بخت نصرآبادى ( 1378 ) ، قهرمانى ( 1380 ) دولتى و ضرغامى ( 1380 ) است . افراد در آموزش صبر مىآموزند آنچه مهم است ، سعى و تلاش است و رسيدن به نتيجه در درجه دوم اهميت است زيرا سعى و تلاش در راه هدف به خودى خود داراى فوايد زيادى است . بنابراين انسان صبرپيشه اگر در راه رفع مشكلات به اهداف خويش نرسد ، دچار ادراك ناكارآمدى كه يكى از علل اضطراب است نمىشود . افراد در اين آموزش ، با انواع موقعيت‌ها و رويدادهاى سختى كه ممكن است در انتظار آنان باشد آشنا مىشوند تا به هنگام مواجهه با رويدادى مشابه ، از سازه‌هاى به وجود آمده در اين آموزش استفاده كنند و كمتر دچار اضطراب شوند زيرا اگر فرد با موقعيتى مواجه شود كه سازه مربوط به آن را نداشته باشد ، دچار اضطراب مىگردد . تمرين كنترل شخصى ، يكى از موارد آموزشى صبر است كه به افراد كمك مىكند ارضاى بعضى از نيازها را كه در ارتباط انسان با خدا گناه محسوب مىشود ، به تاخير انداخته يا كمتر كند تا اضطراب ناشى از احساس گناه كاهش يابد . آموزش صبر به افراد ياد مىدهد تا از تمام توان و امكانات مادى و معنوى براى رسيدن به هدف يا بر طرف كردن موانع استفاده كنند . اين وضعيت باعث گسترش خود شكوفايى فرد مىشود و بالطبع چون تمايل انسان در جهت شكوفايى مسدود نمىشود ، اضطراب نيز كاهش مىيابد . در آموزش صبر سعى مىشود ، افراد خطرها و بحران‌ها را بيش از حد خطرناك يا وخيم ارزيابى نكنند . اين كار با تفهيم اين مطلب كه گاهى بحران‌ها از سوى پروردگار و براى